Uczeni odtworzyli błękit egipski, najstarszy syntetyczny pigment w historii ludzkości

3 czerwca 2025, 11:11

Amerykańscy naukowcy odtworzyli recepturę, a raczej receptury, błękitu egipskiego. Ten najstarszy syntetyczny pigment był niezwykle ceniony w świecie starożytnym. Był używany jako zamiennik kosztownych materiałów jak turkus czy lapis lazuli i używany przez tysiące lat wykorzystywano go do malowania drewna, kamienia czy kartonażu. Do epoki oświecenia wiedza o jego wytwarzaniu zaginęła.



Psychologia awataru

11 września 2008, 11:07

Psycholodzy społeczni z Northwestern University dowodzą, że zachowania obserwowane w prawdziwym świecie i stereotypy rasowe są przenoszone do światów wirtualnych. Podczas eksperymentów przeprowadzonych w serwisie There.com zauważono, że znajdujące się tam awatary reagują identycznie jak ludzie w rzeczywistych sytuacjach.


Fagi radzą sobie z lekooporną superbakterią

14 marca 2017, 06:30

Naukowcy z Uniwersytetu w Liverpoolu wykazali, że terapia fagami stanowi bezpieczną alternatywę dla antybiotyków w leczeniu infekcji płuc u pacjentów z mukowiscydozą.


Rhisotope Project – promieniotwórczy pomysł na ocalenie nosorożców

4 sierpnia 2025, 09:32

Nosorożce, które w przeszłości żyły na olbrzymich połaciach Afryki i Azji, obecnie zamieszkują małe enklawy i grozi im wyginięcie. Winny jest człowiek, który zabiera im miejsce do życia i zabija je, by pozyskać rogi na potrzeby tzw. „tradycyjnej medycyny”. Wedle jej wyznawców, rogi leczą wszystko, od kaca i chorób serca po raka. W rzeczywistości zbudowane są z keratyny, więc ich skuteczność w medycynie jest równa obgryzaniu paznokci. Są jednak przekleństwem nosorożców. I to właśnie rogi wzięli na cel naukowcy z Projektu Rhisotope.


Synestezja dla wszystkich

1 października 2008, 13:45

Okazuje się, że wszyscy jesteśmy w jakiś stopniu synestetami, tylko nie zawsze zdajemy sobie z tego sprawę. Jeśli synestezję zdefiniować jako zdolność jednoczesnego odbierania wrażeń zmysłowych różnego rodzaju (w odpowiedzi na bodziec tylko jednego typu), to każdy może np. postrzegać kolor zapachów czy smak dźwięków.


Grafenowi można nadać właściwości piezoelektryczne

16 marca 2012, 14:08

Grafen ma wiele niezwykłych właściwości, jednak nie jest materiałem piezoelektrycznym. Piezoelektryczność to właściwość niektórych materiałów, polegająca na tym, że przy zginaniu, ściskaniu i skręcaniu materiały te produkują ładunki elektryczne.


Resztki drewna na plaży zagrażają rozmnażającym się żółwiom

10 kwietnia 2017, 12:09

Naukowcy z Uniwersytetu w Exeter i ze Stacji Biologicznej Doñana w Sewilli odkryli, że odpadki drzewne po wycince lasów w Kolumbii zagrażają kluczowym etapom cyklu życiowego narażonego na wyginięcie żółwia skórzastego (Dermochelys coriacea). Wpływają one zarówno na mające złożyć jaja samice, jak i na świeżo wyklute młode.


Pustynna sztuka naskalna w roli drogowskazów i słupków granicznych w prehistorycznej Arabii

3 października 2025, 09:05

Podczas maksimum ostatniego zlodowacenia lądolód pokrywał znaczne obszary północy Ameryki Północnej, północnej Europy i Azji. Miał wówczas miejsce znaczący spadek poziomu oceanów i rozszerzenie się zasięgu pustyń. Na Półwyspie Arabskim panowała wówczas ekstremalna susza. Gdy lądolód zaczął ustępować, klimat się zmieniał, a na pustyniach zaczęła okresowo pojawiać się woda i zaczęli na nie wracać ludzie. Międzynarodowy zespół archeologów, pracujący w ramach Green Arabia Project, postanowił przyjrzeć się życiu pionierskich społeczności zasiedlających pustynię.


Nieznany ojciec

20 października 2008, 17:32

Seks homoseksualny umożliwia samcom chrząszcza o dość groźnej nazwie trojszyk gryzący (Tribolium castaneum) zapładnianie samic, których nigdy bezpośrednio nie spotkały.


Ważne są nie tylko kalorie, ale i intensywność wysiłku

2 kwietnia 2012, 16:10

Krótsze sesje intensywnych ćwiczeń są korzystniejsze - czytaj: zdrowsze - od dłuższych sesji o umiarkowanej intensywności, które pozwalają spalić tę samą liczbę kalorii (Journal of Epidemiology).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk